<<<<"สิ่งแวดล้อมและการท่องเที่ยว">>>>

ความจริงในเรื่องของสิ่งแวดล้อมเป็นเรื่องใกล้ตัว แต่ว่าเรามาพูดในเรื่องของการท่องเที่ยว ความจริงในเรื่องของสิ่งแวดล้อมมีส่วนสำคัญทุกคนทุกชีวิตมีส่วนสัมพันธ์ตลอดเวลา ความจริงในเรื่องของการท่องเที่ยวกับสิ่งแวดล้อม เป็นเรื่องที่แยกจากกันไม่ได้เด็ดขาด ลองคิดดูกันง่าย ๆ ว่าสมมุติว่าวันดีคืนดีแหล่งท่องเที่ยวทรุดโทรม เรื่องของสิ่งแวดล้อมมีความเสียหาย เรื่องของน้ำเสียเรื่องของขยะมูลฝอยมากมาย ถามคำถามง่าย ๆ ว่านักท่องเที่ยวจะมาไหม……ไม่มีทาง

ความสัมพันธ์ของสิ่งแวดล้อมเพื่อเกื้อหนุนกับการท่องเที่ยว

สิ่งแวดล้อมเข้าไปเกี่ยวข้องกับทุกเรื่องโดยเฉพาะอย่างยิ่งถ้ามองโดยเฉพาะเรื่องของการท่องเที่ยว ก็จะพบว่าสมมุติว่าเมื่อมีนักท่องเที่ยวเข้ามาในพื้นที่แห่งหนึ่งที่เป็นแหล่งท่องเที่ยวผลกระทบที่เกิดขึ้นเวลาพูดถึงผลกระทบก็จะพูดถึง 2 ประเด็นด้านบวกและด้านลบ ด้านบวกก็คือว่าเมื่อนักท่องเที่ยวเข้ามามาก ๆ สิ่งที่เป็นประโยชน์เกิดขึ้นกับนักท่องเที่ยวโดยตรงก็คือในเรื่องของรายได้ของสิ่งอำนวยความสะดวกที่ภาครัฐจะต้องสนับสนุนการท่องเที่ยว เป็นผลที่ชุมชนได้รับโดยตรงแต่อีกในกรณีหนึ่งถ้าหากมีนักท่องเที่ยวเยอะมากไม่สามารถคุมนักท่องเที่ยวหรือไม่สามารถจะควบคุมคุณภาพสิ่งแวดล้อมได้ผลกระทบที่เกิดขึ้นจะเรียกว่าผลกระทบด้านลบก็คือก่อให้เกิดความเสียหายกับสิ่งแวดล้อม เพราะว่าการท่องเที่ยวกับสิ่งแวดล้อมมีความสำคัญกันตลอดเวลาเอาง่าย ๆ ว่าเรื่องการกินอยู่หลับนอน การใช้สิ่งต่าง ๆ ก็จะเพิ่มมากขึ้นเห็นได้ง่าย ๆ ว่าขยะต้องเพิ่มขึ้นแน่ ๆ การจราจรต้องวุ่นวายมากขึ้นแน่ ๆ

เพราะฉะนั้นต้องมีเรื่องของการจัดการสิ่งแวดล้อมที่ง่ายที่สุดก็คือเรื่องของการจัดการขยะเรื่องของการระบายน้ำ รวมถึงเรื่องของการจัดระเบียบการจราจร

การจัดการสิ่งแวดล้อม

สิ่งแวดล้อมกับการท่องเที่ยวจะมีอยู่ประเด็นสำคัญจริง ๆ มีหน่วยงานต่าง ๆ ที่เขาต้องให้ความสำคัญจริง ๆ จริงในทางวิชาการเราจะแบ่งเป็น 3 ส่วน ด้วยกันคือ ในเรื่องของการจัดการสิ่งแวดล้อมเนี่ยเราจะเน้นอยู่ 3 ประการด้วยกัน เรื่องความสนใจทางด้านการพัฒนาสังคม ประเด็นที่ 2 เป็นเรื่องของการพัฒนาทางด้านเศรษฐกิจ ประเด็นที่ 3 เป็นเรื่องของคุณภาพชีวิตมนุษย์

1. การพัฒนาทั้งด้านสังคมสมมุติว่าพื้นที่ใดก็ตามเป็นพื้นที่ของแหล่งท่องเที่ยวซึ่งแหล่งท่องเที่ยวแน่นอนก็จะมีเรื่องของทรัพยากรท่องเที่ยว โดยทั่วไปจะต้องมีชุมชนอาศัยอยู่โดยรอบ ถ้าเกิดเราพัฒนาทางด้านสังคมทำยังไงชุมชนเหล่านี้จะได้รับประโยชน์ทำให้เขาสามารถที่จะอยู่อาศัยในบริเวณนั้นได้ภายใต้สิ่งแวดล้อมที่มีคุณภาพดี

2. เรื่องของการพัฒนาเศรษฐกิจเป็นสิ่งหนึ่งที่ตามมาในเรื่องของการท่องเที่ยวคือรายได้แล้วคนที่ได้รับผลกระทบไม่ว่าจะดีหรือเลว จากเรื่องของสิ่งแวดล้อมกลุ่มคนกลุ่มแรกก็คือชุมชนเพราะฉะนั้นอันดับแรกต้องจัดการให้ชุมชนได้รับประโยชน์ทางด้านเศรษฐกิจในรูปต่าง ๆ เช่นการจ้างงานจากการท่องเที่ยวให้บริการทางด้านอาหารหรือว่ายานพาหนะ

3. ชุมชนก็จะได้รับผลประโยชน์ในเรื่องการทำของที่ระลึกมาจำหน่ายกับนักท่องเที่ยว

4. ส่วนประเด็นสุดท้ายก็เป็นเรื่องของนักท่องเที่ยว สิ่งแวดล้อมและคุณภาพชีวิต ถ้าเราได้ในเรื่องของการพัฒนาสังคม ในเรื่องของการพัฒนาเศรษฐกิจ ทำให้คนไม่อยากจะย้ายถิ่นฐาน ปัญหาสิ่งแวดล้อมในเมืองก็จะลดลงในขณะเดียวกันเป็นการพัฒนาสิ่งแวดล้อมในพื้นที่ในเรื่องของการท่องเที่ยวเช่นมีการตัดถนนหนทางเพื่อสนับสนุนการท่องเที่ยวมีสิ่งอำนวยความสะดวกต่าง ๆพวกน้ำ พวกไฟฟ้า ชาวบ้านชุมชน ตรงนั้นได้ทันทีให้ประโยชน์จากการท่องเที่ยว

การจัดการสิ่งแวดล้อมในปัจจุบัน

การจัดการสิ่งแวดล้อมของการท่องเที่ยวมีหลายประเด็นที่หลายหน่วยงานให้ความสำคัญมาก โดยทั่วไปเราจะแบ่งเป็น 4 ด้านด้วยกัน

1. การศึกษาให้ทราบว่ามีข้อจำกัดเรื่องของตัวทรัพยากรการท่องเที่ยวหรือแม้กระทั่งต้องแหล่งท่องเที่ยว รวมทั้งของชุมชนพวกเขามีขีดจำกัดในการตอบสนองการท่องเที่ยวน้อยแค่ไหน ดูความต้องการของชุมชนว่าเขาต้องการรายได้ไหมมีความสะดวกอะไรบ้าง หรือว่าหน่วยงานภาครัฐที่เกี่ยวข้องสามารถสนับสนุนสิ่งต่าง ๆ เหล่านี้ได้นอกจากเป็นการส่งเสริมการท่องเที่ยวแล้วยังเป็นการพัฒนาเรื่องของสิ่งแวดล้อมคุณภาพชีวิตทำให้ชุมชนได้รับประโยชน์

2. การพัฒนาสิ่งอำนวยความสะดวก เป็นผลพลอยได้และเป็นผลหลักที่จะทำให้การขยายแหล่งท่องเที่ยวไปยังแหล่งต่าง ๆ

3. การที่จะพัฒนาสิ่งอำนวยความสะดวกเข้าไปในแหล่งท่องเที่ยวนั้นไม่ใช่พัฒนาอะไรก็ได้ต้องคำนึงถึงเรื่องของสภาพแวดล้อมกับทรัพยากรการท่องเที่ยวไม่ใช่ว่าจะทำการท่องเที่ยวในพื้นที่ป่าไม้อุดมสมบูรณ์ แต่ตัดถนน 4 เลน เข้าไปมันก็ไม่เข้ากันมันเสียความเป็นธรรมชาติเพราะฉะนั้นการพัฒนาแหล่งอำนวยความสะดวกไม่ใช่พัฒนาแบบไร้ทิศทาง

4. การพัฒนาในเรื่องของผลประโยชน์ที่ได้รับจากการท่องเที่ยวต้องใช้คำว่าผลประโยชน์ที่เหมาะสมและยั่งยืนที่จะเกิดขึ้นกับชุมชน ผลไม่ใช้คำว่าผลประโยชน์สูงสุด ต้องเป็นผลประโยชน์ทีเหมาะสม เพราะถ้าคำนึงถึงผลประโยชน์สูงสุดบางครั้งจะทำให้เราลืมศักยภาพของแหล่งท่องเที่ยวเพื่อที่ต้องการสิ่งตอบแทนสูงสุด
ซึ่งสิ่งนี้ไม่ใช่สิ่งที่ต้องการแต่เราต้องการสิ่งที่เหมาะสมเพื่อความยั่งยืน ประเด็นสุดท้ายก็คือว่าประเด็นต่าง ๆ ที่รับผิดชอบในเรื่องแหล่งท่องเที่ยว ท่านจะต่างคนต่างทำไม่ได้ท่านจะต้องร่วมมือกันทำและให้ความร่วมมือในเรื่องของการส่งเสริมการท่องเที่ยว แล้วก็เรื่องการมีส่วนร่วมของชุมชนในการทำสิ่งแวดล้อมให้ดีขึ้น

สถานที่ท่องเที่ยวที่มีการจัดการสิ่งแวดล้อม

ประเทศไทยโชคดีตรงที่มีแหล่งท่องเที่ยวที่มีศักยภาพค่อนข้างที่จะมากแล้วก็หลากหลายรูปแบบความจริงตัวอย่างค่อนมากแต่ตัวอย่างที่จะเห็นชัดเจนจริง ๆ ขออนุญาตยกตัวอย่างพื้นที่ที่เป็นอุทยานแห่งชาติพื้นที่ที่เป็นธรรมชาติเพราะปัจจุบันนี้การท่องเที่ยวเชิงนิเวศค่อนข้างจะสำคัญและกำลังได้รับการสนับสนุนค่อนข้างสูง ถ้าใครเคยไปเที่ยวที่อุทยานแห่งชาติภูกระดึงก็จะเห็นว่าบริเวณนี้มีลูกหาบ ลูกหาบจากทางด้านล่างของไปส่งนักท่องเที่ยวสิ่งนี้ได้ประโยชน์ทันทีก็คือชุมชนได้รับผลประโยชน์ตรงนี้ว่าได้รับในเรื่องขอค่าจ้างแรงงานในการขนสัมภาระขึ้นไปและในระหว่างที่นักท่องเที่ยวเดินทาง ก็จะมีจุดสามารถให้นักท่องเที่ยวพักเหนื่อยต่าง ๆ ได้จุดถ้าเดินขึ้นถึงภูกระดึงก็จะพบว่ามีเพิงเล็ก ๆ ของชาวบ้านเพิงของชาวบ้านก็เป็นการกระจายรายได้ให้กับชุมชนท้องถิ่นด้วยเช่นเดียวกัน และสังเกตดูว่าเป็นเพิงเล็กๆ เหตุที่เป็นเพิงเล็ก ๆ เพราะว่าถ้าไปทำเป็นเพิงใหญ่ถาวรก็จะขัดในเรื่องของความเป็นธรรมชาติพอขึ้นไปถึงข้างบนแล้ว เขาก็พยายามจะจำกัดเรื่องของการพักผ่อนข้างบนการพักค้างคืนถ้าจะพักก็จะให้พักเป็นเต็นท์เพื่อให้รับนักท่องเที่ยวได้มากและก็ลดในเรื่องของผลกระทบของการท่องเที่ยวที่จะมีขึ้นได้ วิธีการอันหนึ่งที่หน่วยงานที่เกี่ยวข้องเขาใช้เสมอก็คือว่าเขาเหมือนให้พื้นที่ได้พักเพื่อที่จะฟื้นสภาพตัวเองได้เพราะฉะนั้นการท่องเที่ยวที่ภูกระดึงก็จะมีช่วงหนึ่งที่ห้ามนักท่องเที่ยวขึ้นไปข้างบนเพื่อให้สภาพธรรมชาติฟื้นขึ้นมาได้เพราะส่วนมากสิ่งแวดล้อมจะมีคุณสมบัติถ้าเราไม่กระทบกระเทือนมากกว่านั้นเขาจะฟื้นสภาพตัวเองได้ อันนี้คือหัวใจของสภาพแวดล้อม ช่วงที่อุทยานแห่งชาติเขาเปิดก็จะสอดคล้องกับชุมชนทำการปลูกหรือว่าทำนาปลูกพืชเกษตรพอดี ถ้าขืนมีการท่องเที่ยวในช่วงนั้นเขาจะแบ่งเวลาไม่ได้แล้วรายได้ก็จะกระจุกตัวอยู่ช่วงเดียว เป็นการกระจายรายได้รอบปีเหมือนกัน